هفتادمین سال برنامه ریزی در ایران


برنامه بیست و هشتم بهمن 1321 دولت علی سهیلی که در آن به منظور اجرای برنامه ( که سازمانی اجرائی ، هماهنگ و بنابر این متمرکز لازم دارد ) از مجلس شورای ملی استمداد جسته است تلویحا" نشانه ای از تشریفاتی بودن برنامه های دولت های آن دوره است ؛ و چنین می نماید که اراده دولت های حزب « پیشرفت » بر برنامه گزاری جدٌی بوده است .
تدوین صریح ( گرچه ممکن است در برخی از موارد : محرمانه ) مناسبات ایران شکست خورده با دول متفق پیروزدر جنگ جهانی دوم ، و اعلان جنگ قاعدتا" اجباری دولت ایران به دولت آلمان در 17 شهریور 1322 ، نقطه ی عطفی در نظام مدیریت ایران به شمار می رود .
برنامه بیست و سوم فروردین 1323 دولت محمد ساعد مراغه ای را می توان سر آغازی در رهائی از بحران های شدید اقتصادی - سیاسی ، تصمیم گیری های روز مرٌه ، دفعتا" واحده ، و ناهماهنگ ، و در عین حال به نوعی « لسه - فر » ، به نفع منافع و مطامع بیکران بازاریان و کارمندان خود محور یا متصل به آنان ... حال به سوی برنامه هائی واقعی برای استقرار نظم و امنیت اجتماعی و پیشرفت و توسعه ایران دانست .
منشاء تفکر برنامه گذاری و برنامه گزاری واقعی ، خارج از وسوسه های پیشرفت های سریع صنعتی حاصل از برنامه متمرکزدر اتحاد شوروی و مبلغان آن در ایران ، توصیه های مجامع بین المللی ساخته و پرداخته ی متفقین در برنامه های عمرانی و آنگاه برنامه های ارشادی ، و خارج از نسبت دادن هرگونه تفکر و تحرک ترقیخواهانه به احزاب « تجدد » رضا خانی ، یا بعدا" « پیشرفت » ، یا حتی حزب ددموکراتِ گاه متهم به شرقگرائی که جملگی از تحصیلکردگانی واقعا" مستعد و دانش آموخته ی حقیقی مراجع معتبرو در سطح جهان زمان خود بوده در نظامی بازتر و آزادانه تر فعالیت می کرده اند ، حاصل تفکر ، تعقل و تحرک آزادانه و مستقل ده ها و صدها و چه بسا هزاران نفر ایرانی دلسوز ، مردمگرا و میهن دوست بوده است .
فروردین 1323 ، و به دنبال آن تمام سال 1323 ، هفتاد سال قبل از این ، را می توان سر آغاز دوران برنامه ریزی در ایران تلقی کرد .
در همین سال 1323 « شورای عالی اقتصادی » به صورت یک شورای واقعی ، و نه کاملا" ساختگی و تحت سلطه ی دیکتاتور ، در واقع به منظور تهیه مقدمات اجرای برنامه های دولت به صورتی هماهنگ و ارشادی به وجود آمده است .
تجربیات تاریخی خود را رها نکنیم . برای « حساب و کتاب داشتن » برای مملکت ، و اهداف مشخص و هماهنگ و عملی در راه ترقی و تعالی ملٌت ... از تاریخ بیاموزیم .